20161007-002

Βραβείο Νόμπελ Χημείας 2016

Στις 5 Οκτωβρίου 2016 η Βασιλική Ακαδημία Επιστημών της Σουηδίας ανακοίνωσε την απονομή του  Βραβείου Νόμπελ Χημείας για το 2016 στους επιστήμονες

Jean-Pierre Sauvage, Sir J. Fraser Stoddart, Bernard L. Feringa

«για το σχεδιασμό και σύνθεση μοριακών μηχανών»

«for the design and synthesis of molecular machines»)

20161007-002

SIR J. FRASER STODDART JEAN-PIERRE SAUVAGE BERNARD L. FERINGA

JEANPIERRE SAUVAGE Γεννήθηκε το 1944 στο Παρίσι (Γαλλία). Διδακτορικό το 1971 στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου, Επίτιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου και Επίτιμος Διευθυντής στο Εθνικό Κέντρο Επιστημονικής ΄Ερευνας (CNRS, Centre National de la Research Scientific).
https://isis.unistra.fr/laboratory-of-inorganic-chemistry-jean-pierre-sauvage]

SIR J. FRASER STODDART. Γεννήθηκε το 1942 στο Εδιμβούργο, Μεγάλη Βρετανία-Σκωτία. Διδακτορικό το 1966 από το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου. Διοικητικό Συμβούλιο και καθηγητής Χημείας στο Northwestern , Evaston, Ilinois, ΗΠΑ..
http://stoddart.northwestern.edu ]

BERNARD L. FERINGA . Γεννήθηκε το 1951 στην Barger-Compascuum, Ολλανδία. Διδακτορικό το 1978 στο Πανεπιστήμιο Groningen, Ολλανδία. Καθηγητής Οργανικής Χημείας στο Πανεπιστήμιο Groningen, Ολλανδία.
www.benferinga.com]

20161007-003

Sir J. Fraser Stoddart, γεννήθηκε και σπούδασε στη Σκωτία και το Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου, τώρα Καθηγητής στο  Northwestern University , USA

 

20161007-005

Jean-Pierre Sauvage, Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου, πρωτοπόρος στο σχεδιασμό και σύνθεση νανομεγέθους μοριακών μηχανών

Τι είναι οι μοριακές μηχανές;

Ο όρος « μοριακή μηχανή» (molecular machine) νανομετρικών διαστάσεων έχει καθιερωθεί  για χημικές συνθέσεις μορίων με εξαιρετικά μικρές διστάσεις νανομέτρων (10-9 m) μετά από τις επιτυχημένες έρευνες των βραβευθέντων με το Νόμπελ Χημείας 2016. Μόρια με αυτές τις διαστάσεις και με ιδιότητες μικρο-μηχανών  μπορούν  να χρησιμοποιηθούν  για να περιγράψουν μοριακούς μηχανισμούς που βρίσκονται στη φύση και μπορούν να έχουν εξαιρετικές εφαρμογές στην φαρμακευτική, την ιατρική και τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές.

20161007-006-a

Οι τρεις πρωτοπόροι χημικοί που πήραν το Βραβείο Νόμπελ Χημείας το 2016 άνοιξαν νέους δρόμους με την έρευνα τους (ξεκίνησαν πριν από πολλά χρόνια να πειραματίζονται) στον τομέα του σχεδιασμού και σύνθεσης νανομεγέθους μοριακών μηχανών. Κατάφεραν να συνδέσουν μόρια μεταξύ τους τα οποία μπορούν να κινηθούν αυτόνομα. Πρόκειται για τις αποκαλούμενες μοριακές μηχανές που μπορούν να επιτελέσουν κάποιο έργο, μετατρέποντας την χημική ενέργεια σε κίνηση. Την αρχή έκανε ο 72χρονος σήμερα Ζαν-Πιέρ Σοβάζ, το 1983. Ο Γάλλος επιστήμονας συνέδεσε μόρια σε μορφή αλυσίδας. Ήταν το πρώτο βήμα για την ανάπτυξη των μοριακών μηχανών, καθώς σε κάθε μηχανή τα εξαρτήματα πρέπει να κινούνται αμφίδρομα. Την δεκαετία του 1990, ο 74χρονος σήμερα, σερ Φρέιζερ Στότναρντ κατάφερε να περάσει ένα μόριο σε σχήμα άξονα μέσα από ένα κυκλικό προκειμένου να κινηθεί το ένα ανεξάρτητα από το άλλο. Πρόκειται για την συρρίκνωση του συστήματος άξονας-τροχός σε επίπεδο μορίων.

20161007-008

Μοντέλο μοριακής μηχανής σε μορφή αυτοκινήτου (Φερίγκα, 1999,) οι 4 τροχοί του νανοαυτοκινήτου περιστρέφονται και κινούν το όχημα, μπορεί να προχωρήσει σε επιφάνεια  μορίων χαλκού όταν ενεργοποιηθεί ηλεκτρονικά από ένα STP tip (A model of a single-molecule car that can advance across a copper surface when  electronically excited by an STM tip.Credit: Courtesy of Ben Feringa)

 


Κοινοποίησε αυτό το άρθρο

Λίγα λόγια για τον συγγραφέα
Φωτογραφία του/της Αθανάσιος Βαλαβανίδης

Αθανάσιος Βαλαβανίδης

Καθηγητής, Τμήμα Χημείας, Πανεπιστήμιο Αθηνών, βλέπε λεπτομερές βιογραφικό εδώ)

Πρόσφατα άρθρα κατηγορίας

Χημικό ταξίδι τέχνης…μέσα στο χρόνο!

Πάρα πολλά έργα τέχνης έχουν απωλέσει τα αρχικά τους χαρακτηριστικά, καθώς έχουν υποστεί τη φθορά του χρόνου. Ένα από αυτά τα έργα τέχνης (ένα αρχαίο πορτρέτο μία γυναίκας της...

Περισσότερα »

Είναι τόσο ΄΄αθώες΄΄ οι εκτυπώσεις με μελάνια toner ;

Οι εκτυπωτές Laser λειτουργούν με toners, τα οποία είναι γνωστό ότι περιέχουν καταλυτικά δραστικά νανοσωματίδια. Κατά την εκτύπωση αυτά τα νανοσωματίδια εκπέμπονται στον αέρα, όπου δύναται να αντιδράσουν με...

Περισσότερα »

Nόμπελ Χημείας 2017 – Cryo-Electron Microscopy

To Νόμπελ Χημείας του 2017 απονεμήθηκε στους Jacques Dubochet του Πανεπιστημίου της Λωζάνης, Joachim Frank του Πανεπιστημίου Columbia και Richard Henderson του εργαστηρίου Μοριακής Βιολογίας στο Cambridge της Αγγλίας...

Περισσότερα »

Ένας χρυσός…τοξικός βάτραχος!

Μία από τις πιο ισχυρές τοξίνες που έχουν ανακαλυφθεί μέχρι σήμερα είναι ένα στεροειδές αλκαλοειδές, η βατραχοτοξίνη. Παράγεται από τον χρυσό δηλητηριώδη βάτραχο της Κολομβίας και αρκεί μόλις 0.1mg για να...

Περισσότερα »

B΄Κύκλος Ομιλιών «Επιστήμη και Θρησκεία: Μια περίπλοκη σχέση»

Επιστήμη και Θρησκεία: μια περίπλοκη σχέση Διοργάνωση: Ινστιτούτο Ιστορικών Ερευνών (ΙΙΕ)- Τομέας Νεοελληνικών Ερευνών Επιστημονικός υπεύθυνος: Ευθύμιος Νικολαΐδης, Δ/ντής Ερευνών ΙΙΕ/ΕΙΕ Υπεύθυνος Οργάνωσης: Νίκος Λιβανός, Επιστημονικός Συνεργάτης ΙΙΕ/ΕΙΕ Με αφορμή το πρόγραμμα «Επιστήμες και...

Περισσότερα »

Έκθεση με Θέμα «Εικαστικές Αντιδράσεις»

  Ο Πρόεδρος Χρήστος Τεντόμας και το Διοικητικό Συμβούλιο του Οργανισμού Πολιτισμού, Αθλητισμού και Νεολαίας του Δήμου Αθηναίων σας προσκαλούν στα εγκαίνια της έκθεσης του Συλλόγου Υπαλλήλων του Γενικού Χημείου του Κράτους Σάββατο 7 Ιανουάριου...

Περισσότερα »

22ο Πανελλήνιο Συνέδριο Χημείας – Έναρξη live streaming

Στο πλαίσιο του εορτασμού των 90 χρόνων του ΑΠΘ διοργανώνεται στη Θεσσαλονίκη το 22ο Πανελλήνιο Συνέδριο Χημείας από την Ένωση Ελλήνων Χημικών, τον Σύνδεσμο Χημικών Βορείου Ελλάδος σε συνεργασία με το...

Περισσότερα »

Έξυπνα Χρώματα: Ρεύμα με ένα απλό βάψιμο

Θερμοηλεκτρικό χρώμα επιτρέπει στους τοίχους να μετατρέπουν την θερμότητα σε ηλεκτρισμό Στην εποχή μας τα νανοϋλικά έχουν κατακλύσει την καθημερινή μας ζωή. Μία από τις σημαντικότερες εφαρμογές που βρίσκουν είναι...

Περισσότερα »

Βιβλία για τη νανοτεχνολογία και τη νανοχημεία

Η τελευταία δεκαετία ήταν ιδιαίτερα δραστήρια από επιστημονική άποψη στα θέματα Νανοτεχνολογίας και Νανοχημείας.  Με τον όρο Νανοτεχνολογία (nanotechnology) οι επιστήμονες περιγράφουν επιστημονικά πειράματα και έρευνα με υλικά (οργανικά...

Περισσότερα »

Τα καλύτερα βιβλία Οργανικής Χημείας

Οργανική Χημεία θεωρείται ο κλάδος της επιστήμης της Χημείας που καλύπτει όλες τις οργανικές ενώσεις, δηλαδή τις ενώσεις που έχουν τουλάχιστον ένα άτομο άνθρακα και υδρογόνου. Σε σχέση με...

Περισσότερα »

Τα πιο σημαντικά περιοδικά θετικών επιστημών – Εξειδικευμένα επιστημονικά περιοδικά για την επιστήμη της Χημείας

Τα επιστημονικά περιοδικά σε διεθνή κλίμακα που κυκλοφορούν είναι δύσκολο να εκτιμηθούν με ακρίβεια, αλλά υπολογίζονται ότι ο αριθμός τους ξεπερνάει τις 20 χιλιάδες .Αναφέρονται ως επιστημονικά περιοδικά με...

Περισσότερα »

Χημεία…Ολυμπιακών διαστάσεων!

Τα αγωνίσματα που λαμβάνουν χώρα στις πισίνες των Ολυμπιακών αγώνων προσελκύουν ένα μεγάλο μέρος του ενδιαφέροντος του κοινού λόγω και της ποικιλίας των αγωνισμάτων (ταχύτητα, καταδύσεις, ρυθμική-ενόργανη) . Μπορεί η...

Περισσότερα »

Νέα μέθοδος μετατρέπει το θαλασσινό νερό σε πόσιμο

Η αφαλάτωση του θαλάσσιου νερού παραμένει μια μέθοδος, η οποία ως ενεργειακά ασύμφορη δε δύναται να συνεισφέρει σε μεγάλο βαθμό στην παραγωγή πόσιμου νερού. Επιστήμονες από τη Σιγκαπούρη δημιούργησαν ένα...

Περισσότερα »

Ελπιδοφόρα σύμπλοκα ρηνίου <<καταλύουν>> την προστασία του περιβάλλοντος

Επιστήμονες απο τη Γαλλία και την Κίνα δημιούργησαν έναν καταλύτη-σύμπλοκο Ρηνίου, ο οποίος υπό την επίδραση ορατού φωτός δύναται να μειώσει τη συγκέντρωση του CO2. Η συγκεκριμένη μεθοδολογία καθώς...

Περισσότερα »

Η χημεία πίσω από την μπάλα του EURO ‘Beau Jeu’

“Beau Jeu” στα γαλλικά σημαίνει όμορφο παιχνίδι και αποτελεί την επίσημη μπάλα των αγόνων του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Ποδοσφαίρου EURO2016 που γίνεται αυτές τις μέρες στην Γαλλία. Αυτά τα παιχνίδια...

Περισσότερα »

Οι βλαβερές επιπτώσεις του τσιγάρου στην υγεία

Με αφορμή την παγκόσμια ημέρα κατά του καπνίσματος καλό θα είναι όσοι καπνίζουν να γνωρίζουν τις χημικές τοξικές ουσίες που παίρνουν και όσοι δεν καπνίζουν να γνωρίζουν γιατί δεν...

Περισσότερα »

Mικροσκόπιο για κινητά με 15€ !!!!

Είναι γνωστά τα ερωτήματα που εδώ και καιρό πλανώνται τόσο στα σχολεία όσο και στην κοινωνία.  Σωστή ή λάθος η χρήση των tablets και των smart-phone στα σχολεία? Πώς...

Περισσότερα »

Διαγωνισμός Φωτογραφίας & Βίντεο: Αγαπημένες στιγμές στην Επιστήμη

Favorite Science Moments – Photo & Video Competition Αποτυπώστε τις αγαπημένες σας επιστημονικές στιγμές!!!! Έχετε φωτογραφίες από τα υλικά που φτιάχνετε στο εργαστήριο, την διάταξη στην οποία δουλεύετε ή από κάποια...

Περισσότερα »

Αναγόρευση James Watson σε Επίτιμο Δημότη Σπετσών “The DNA Double Helix, as a Hallmark in modern Science and Society”

Το 17ο Συνέδριο Ιατρικής Χημείας με τίτλο: "Από τη Μοριακή Βιολογία στην Ιατρική Χημεία", θα πραγματοποιηθεί στις Σπέτσες, 29-31 Αυγούστου, 2016 στην ιστορική Αναργύρειο και Κοργιαλένειο Σχολή Σπετσών στο...

Περισσότερα »

Άρωμα…από άρωμα βιβλίου

Οι βασικές γνώσεις της Χημείας συνήθως σχηματοποιούνται μέσω των βιβλίων της δευτεροβάθμιας και της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Επομένως, είναι καταλυτική η ύπαρξη των βιβλίων για την εκμάθηση της Χημείας. Τι...

Περισσότερα »

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ως παράγων αντιμετώπισης της οικονομικής κρίσης

Η τεχνολογική επανάσταση την οποία διανύουμε από τις αρχές του 21ου αιώνα έχει τρία βασικά χαρακτηριστικά που την διαφοροποιούν από την προηγούμενη την  βιομηχανική επανάσταση. Το πρώτο χαρακτηριστικό είναι ότι...

Περισσότερα »

Μπορούμε να ανιχνεύσουμε τα επικίνδυνα εκρηκτικά έγκαιρα και αποτελεσματικά;

Σε προηγούμενο άρθρο αναφερθήκαμε στην εκρηκτική ουσία  triacetone triperoxide με αφορμή την τρομοκρατική επίθεση στις Βρυξέλλες και τους μεγάλους κινδύνους που προκύπτουν όταν η επιστήμη της Χημείας χρησιμοποιείται κακόβουλα.  [caption...

Περισσότερα »

Nanocookies ως υλικό ανόδου για μπαταρίες

Η απόδοση μπαταριών λιθίου εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα υλικά ηλεκτροδίων τους. Νανοδομές οξειδίων μετάλλων μετάπτωσης χρησιμοποιούνται ως εναλλακτικά υλικά για την αντικατάσταση του γραφίτη (ως ηλεκτρόδιο ανόδου)....

Περισσότερα »

Η κακόβουλη χρήση της Χημείας στα χέρια των τρομοκρατών

Οι βόμβες που χρησιμοποιήθηκαν  στο αεροδρόμιο καθώς και στο μετρό των Βρυξελλών περιείχαν την χημική ένωση triacetone triperoxide (TATP), η οποία χρησιμοποιείται ως αυτοσχέδιο εκρηκτικό χαμηλού κόστους.  Η συγκεκριμένη...

Περισσότερα »

Χρόνια Πολλά Ελλάδα!

Μπορεί η επιστήμη της Χημείας να συναντήσει την επιστήμη της Ιστορίας και πιο συγκεκριμένα της Ελληνικής; Μία τέτοια συνάντηση αποτελεί η σύνθεση του αστεριού της Βεργίνας από Έλληνες...

Περισσότερα »

Καλή Σαρακοστή!!

Ο Quasi-Kite χαρταετός πέταξε για να επιδείξει το νομπέλ Χημείας, με το οποίο βραβεύθηκε το 2011 ο Ισραηλινός καθηγητής Dan Shechtman για την ανακάλυψη των ημι-κρυστάλλων. H ανακάλυψη έγινε...

Περισσότερα »

Χημικά Drones

Σε ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον άρθρο, το οποίο σαν θέμα κοσμεί και το εξώφυλλο του αντίστοιχου τέχους, το περιοδικό Chemical and Engineering News της American Chemical Society (ACS) παρουσιάζει τους...

Περισσότερα »

Ανοιχτές Πόρτες 2016 – Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών

Η Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών (ΣΕΜΦΕ) του ΕΜΠ ανοίγει τις πόρτες της στους μαθητές των Λυκείων. Την Πέμπτη 7 και Παρασκευή 8 Απριλίου 2016 διοργανώνουμε εκδηλώσεις που σκοπό έχουν...

Περισσότερα »

Διεθνής Διαγωνισμός για την επικοινωνία της επιστήμης FAMELAB 2016

Τα νέα πρόσωπα της επιστήμης Το British Council, σε συνεργασία με το Hub Science, διοργανώνουν τον διεθνή διαγωνισμό FameLab, θέλοντας να αναδείξουν για δέκατη συνεχή χρονιά τα νέα ταλέντα στην...

Περισσότερα »

«Genes and bits – Η ζωή πέρα από τη χημεία»

Hub Science: Τη Δευτέρα 29 Φεβρουαρίου 2016, στις 20:00 σας προσκαλούμε στην πέμπτη φετινή συνάντηση του Hub Science, στο πλαίσιο του οποίου θα πραγματοποιηθεί η διάλεξη του καθηγητή Φυσιολογίας και...

Περισσότερα »